Polikistik over sendromu nedir ?

Polikistik Over Sendromu (PKOS) Nedir?

Polikistik Over Sendromu (PKOS), kadınlarda oldukça yaygın görülen, hormonal dengesizliklerle karakterize bir sağlık durumudur. Bu sendrom; adet düzensizlikleri, kısırlık (infertilite), vücutta istenmeyen tüylenme ve sivilce oluşumu gibi çeşitli semptomlara yol açabilmektedir. PKOS tanısı alan birçok kadında aynı zamanda aşırı kilo problemi gözlemlenmektedir.

Güncel tedavi yaklaşımları, semptomların bireysel olarak yönetilmesinin yanı sıra yaşam tarzı değişikliklerini de kapsamaktadır. Özellikle aşırı kilolu bireyler için kilo verme ve sağlıklı yaşam alışkanlıkları kazanmak, tedavinin en kritik basamakları arasında yer almaktadır.

PKOS Sürecinde Overlerde Neler Olur?

"Polikistik" terimi kelime anlamı olarak "birçok kist" demektir. PKOS durumunda overlerde (yumurtalıklarda) çok sayıda küçük folikül gelişir. Ancak bu foliküller çoğu zaman tam olgunluğa erişemezler. Bu durumun sonucunda:

• Her ay düzenli olarak gerçekleşmesi gereken yumurtlama süreci aksar.
• Bazı vakalarda yumurtlama tamamen durabilir.
• Hormonal denge değişerek, vücutta normalden daha fazla testosteron (erkeklik hormonu) üretilir.

PKOS Nedenleri ve Risk Faktörleri

İstatistiksel verilere göre yaklaşık olarak her 10 kadından 1'inde belirli bir düzeyde PKOS gelişmektedir. Hastalığın kesin nedeni henüz tam olarak bilinmese de gelişiminde birden fazla etkenin rol oynadığı düşünülmektedir:

1. İnsülin Direnci

İnsülin, pankreas tarafından üretilen ve kan şekerini kontrol eden temel hormondur. PKOS'li birçok kadında insülin direnci mevcuttur. Bu durum, vücudun kan şekerini dengelemek için normalden daha fazla insülin üretmesine neden olur. Yüksek insülin düzeyleri, overlerin aşırı miktarda testosteron üretmesini tetikleyerek foliküllerin gelişimini engeller.

2. Luteinising Hormonu (LH) Yüksekliği

Hipofiz bezinden salgılanan LH, yumurtlamayı ve hormon üretimini teşvik eder. PKOS vakalarının yaklaşık %40'ında LH düzeyleri normalin üzerindedir ve bu durum over fonksiyonlarını olumsuz etkiler.

3. Genetik Yatkınlık

Genetik yapının PKOS üzerinde önemli bir etkisi olduğu öngörülmektedir. Belirli genlerin overleri insülin veya LH hormonuna karşı daha duyarlı hale getirmesi olasıdır. PKOS doğrudan kalıtsal bir hastalık olarak sınıflandırılmasa da, bazı ailelerde görülme sıklığı daha yüksektir.

4. Kilo ve Obezite İlişkisi

Aşırı kilo ve PKOS arasında karşılıklı bir etkileşim bulunmaktadır. Bu ilişkiyi şu şekilde özetlemek mümkündür: