Yoyo'dan Sağlıklı Yaşama
Yaza forma girmek için yapılan acil planlar kısa sürede çözüm sunuyormuş gibi görünse de genellikle zarar vericidir. Yoğun olarak yapılan basif jimnastik egzersizleri, sıkı diyetler ve tek tip beslenme uygulamaları sonucu, kışın depolanan yağlar yerine zaten kullanılmadığı için zayıflamış kaslar harcanmaya başlar. Kas kaybı kişinin bazal metabolizma hızı denilen, uyurken yaşamın devam etmesi için gerekli olan minimum enerjinin düşmesine yol açar. Bu da uygulanan diyetin kalorisinin her geçen gün biraz daha azaltılmasına yani her gün bir önceki günden daha az yemek yemeye sebep olur. Zamanla diyet uygulanamaz bir hal aldığında kişi bıkma hissiyle eski alışkanlıklarına geri döner. Bu da vücutta yoyo etkisi yaratır. Yoyo etkisi vücudun kilo vermeyi takiben eski kilosuna ya da daha üstüne dönmesidir. Kilo kazanımı sonucunda tekrar diyete başlanıp süreç baştan alınır.
Kilo vermek ile kastedilen şey aslında vücutta biriktirilen extra yağ dokusundan kurtulmaktır. Bu birikim nasıl bir gece de olmadıysa birkaç gün içinde de ortadan kalkmasını beklememelisiniz. Vücutta depolanabilen tek doku yağ olduğu için ihtiyacınız dışında yediğiniz her şey yağ deposuna katılır. Bu da zamanla türk kası, cana simidi ya da yemeğin salçalısı(!) olarak görünür hale gelir.
Tüm bu kargaşayı vücudunuza ve ruhunuza yaşatmadan yapabileceğiniz çok basit bir çözüm ise hep ikinci plan olarak tutulur; sağlıklı yaşamak.
Sağlıklı beslenme sadece kilo vermek, forma girmek için değil, vücudunuzun dengesini bozmadan, yaşamsal ihtiyaçlarını karşılayarak ve kişilerdeki olumlu etkilerini başladığınız günden itibaren bire bir görebileceğiniz bir yaşam şeklidir. Sağlıklı beslenerek yaşamayı öğrenmek; sadece diyetisyenle ile birlikte değil doktor, psikolog ve hatta bazen egzersiz uzmanı ile birlikte daha kolay yapılabilir. Multidisipliner bir ekip çalışmasında doktor, kişinin sağlık durumuna uygun tanı ve tedavileri yönetir. Diyetisyen kişilerin özelliklerine, yaşam tarzına ve doktorun yönlendirmesine göre özel beslenme programı hazırlar. Psikolog bu süreçte belki de hastanın en çok ihtiyaç duyduğu profesyonel olacaktır. Psikolog sadece duygusal yemek yeme problemi olanlar ya da psikolojik destek isteyenler için değil, sağlıklı yaşam tarzını öğrenip yaşam süresince uygulamak isteyenler için yol göstericidir.
Alışkanlıkların birçoğu farkında olmadan yaptığımız şeylerdir. Ailemizde gördüğümüz yemek alışkanlıkları (kahvaltı etmek ya da etmemek), sosyal çevremizden gördüğümüz olumlu ya da olumsuz tepkiler, iş hayatında edindiğimiz ritüeller… Alışkanlıkları değiştirmek bir gecede mümkün olmayacağı gibi, değişimi kabullenmek de kolay olmayacaktır. Multidisipliner yaklaşımda psikolog, istenmeyen alışkanlıklarınızdan vazgeçmeniz için size destek olan kişidir.
Uzm. Dyt. Nilberk KAMA
